Starzenie się społeczeństw coraz mocniej obciąża systemy emerytalne na świecie - wskazuje Global Pension Index 2026 opracowany przez Marsh i CFA Institute. 

Marsh (NYSE: MRSH), globalny lider świadczący usługi profesjonalne, oraz CFA Institute, globalne stowarzyszenie specjalistów ds. inwestycji, opublikowały 18. edycję Marsh CFA Institute Global Pension Index (MCGPI), corocznego rankingu porównującego 55 systemów emerytalnych na świecie, obejmujących 66 proc. globalnej populacji.

Spadająca dzietność i wydłużająca się długość życia coraz mocniej obciążają systemy emerytalne na świecie. Tegoroczny indeks pokazuje, jak starzenie się społeczeństw wpłynie na konstrukcję i długoterminową stabilność systemów emerytalnych oraz co powinni zrobić decydenci, by się na to przygotować.

„Decyzje, które podejmujemy z myślą o budowie stabilnych systemów będą miały ogromny wpływ na przyszłe bezpieczeństwo finansowe ludzi. Rosnącej długości życia nie można ignorować, jej skutki odczują zarówno obywatele, jak i rządy, gospodarki oraz całe społeczeństwa. Czas działać jest teraz” powiedział Pat Tomlinson, prezes i dyrektor generalny Marsh People and Investments.

„Systemy emerytalne są dziś mocno obciążone” powiedziała Christine Mahoney, Global Defined Benefit/Defined Contribution Leader w Marsh. „Rządy, które jasno określą cele swoich systemów emerytalnych, zapewnią stabilniejsze finansowanie i większą swobodę w projektowaniu systemu, będą znacznie lepiej przygotowane, by zapewnić przyszłym pokoleniom godną i bezpieczną emeryturę.”

Mona Naqvi, Managing Director, CFA Institute Research and Policy Center dodała: „Systemy emerytalne różnią się między rynkami, bo odzwierciedlają odmienne realia gospodarcze, społeczne i polityczne. Efektywne systemy nie wyglądają wszędzie tak samo, ale zawsze koncentrują się na długoterminowych celach, jednocześnie uwzględniając skutki zmian demograficznych, niepewności rynkowej oraz presji krótkoterminowych interesów. Najlepsze efekty dla emerytów rzadko są wynikiem jednej decyzji politycznej czy inwestycyjnej. Pojawiają się wtedy, gdy ład instytucjonalny, konstrukcja systemu i decyzje inwestycyjne są spójne i służą długoterminowym interesom oszczędzających, którzy często znajdują się na różnych etapach życia. W tym kontekście kluczowe znaczenie mają nadzór i odpowiedzialność za bezpieczeństwo gromadzonych środków”.

Indeks 2026 wskazuje trzy kluczowe kierunki działań w odpowiedzi na te zmiany demograficzne: wyznaczenie jasnych celów dla systemów emerytalnych, zapewnienie odpowiedniego finansowania przyszłych zobowiązań oraz większą elastyczność w projektowaniu produktów emerytalnych i zasad ustalania wieku emerytalnego oraz warunków wypłat. Tradycyjny wiek emerytalny, wynoszący 60 czy 65 lat, coraz mniej przystaje do rzeczywistości, w której ludzie żyją dłużej i dłużej zachowują dobrą kondycję. Granica między pracą a emeryturą coraz bardziej się zaciera, między innymi za sprawą rozwoju pracy dorywczej i pracy na część etatu. Systemy emerytalne muszą się zmieniać tak, by odpowiadały temu, jak ludzie naprawdę żyją i pracują w późniejszym etapie życia.

„Dane jasno pokazują, że nawet najlepsze systemy muszą się dalej zmieniać. W obliczu takich zmian demograficznych żaden system nie może pozostać w obecnym kształcie” skomentował Tim Jenkins, główny autor raportu i partner w Marsh Investments and Retirement. „To, co sprawdza się w jednym kraju, jednym systemie czy nawet u jednej osoby, niekoniecznie będzie dobre gdzie indziej. Ale wszystkie systemy łączy jedno: muszą się dostosować. Emerytury trzeba projektować bardziej elastycznie, pod względem momentu korzystania ze środków, konstrukcji produktów i samego podejścia do granicy między pracą a emeryturą. Taka elastyczność jest tu koniecznością.”

Krzysztof Nowak – Prezes Marsh People & Investments: “Polska w tegorocznej edycji badania została lepiej oceniona niż rok temu, wówczas nasz system uzyskał 57 punktów, w tym roku 58.4. Na szczególną uwagę zasługuje wzrost, w kluczowej kategorii, jaka jest adekwatność świadczeń (w skrócie chodzi o wysokość przyszłych świadczeń emerytalnych), w której to kategorii ocena polskiego systemu wzrosła o 0.7 pkt (przed zastosowaniem wag) – ważne, by podkreślić, że znaczenie tej kategorii jest szczególnie wysokie, bo stanowi ona 40% ostatecznej oceny każdego systemu. Z drugiej strony musimy zauważyć, że w samym „rankingu” spadliśmy, rok temu zajmowaliśmy 36 miejsce, w tym roku 38 – powodem było jednak objęcie analizą 3 nowych krajów, z których 2 kraje Polskę wyprzedziło (Dominikana oraz Oman).

Warto też podkreślić, że w okresie ostatnich 16 lat, ocena dla Polski rosła jedynie w 6 latach, i teraz najważniejsze – 5 z tych 6 to okres po 2019 roku, czyli po uruchomieniu w Polsce programu PPK. Potwierdza to znaczenie i pozytywną ocenę reformy 2019 roku, ale jednocześnie oznacza, że bez kolejnych zmian, Polska nie przesunie się istotnie w rankingu.

W analizie uwzględniono 3 kraje regionu CEE. Z tego grona, Chorwacja - podobnie jak rok temu - została oceniona wyżej niż Polska (miejsce 27), natomiast Polska wyprzedziła w rankingu Austrię (44 miejsce).”

Systemy emerytalne w Holandii, Danii, Islandii, Singapurze i Izraelu utrzymały w 2026 r. ocenę A, osiągając w indeksie wynik powyżej 80 punktów. Po raz pierwszy do tej grupy dołączyła także Australia. Wszystkie te systemy są solidne: oferują dobre świadczenia, są stabilne finansowo i cechują się wysokim poziomem wiarygodności.

Indeks opiera się na ważonej średniej trzech subindeksów: adekwatności, stabilności i integralności. Najwyższe wyniki w poszczególnych obszarach osiągnęły: Kuwejt w kategorii adekwatności, Dania w kategorii stabilności oraz Finlandia w kategorii integralności.

W tym roku poprawę oceny w indeksie (rozumianą jako awans do wyższej kategorii) odnotowało pięć systemów dochodów emerytalnych: Australia, Zjednoczone Emiraty Arabskie, Oman, Panama i Chiny. Średni wynik całego indeksu wzrósł o 1,1 punktu w porównaniu z 2025 r.

MCGPI ocenia systemy emerytalne na świecie i sugeruje możliwe obszary wymagające reformy, które mogłyby zapewnić bardziej adekwatne i stabilne świadczenia emerytalne. Tegoroczny indeks uwzględnia 55 systemów emerytalnych z całego świata, w tym z trzech nowych państw – Dominikany, Kenii i Kataru - oraz obejmuje 66% populacji świata.

Marsh CFA Institute Global Pension Index jest wspólnym projektem badawczym współfinansowanym przez CFA Institute i Marsh, jest także wspierany przez Monash Centre for Financial Studies (MCFS). Więcej informacji na temat Indeksu można znaleźć tutaj.

Marsh (NYSE: MRSH) to globalny lider w obszarze ryzyka, reasekuracji i kapitału, ludzi i inwestycji oraz doradztwa zarządczego, obsługujący klientów w 130 krajach. Firma osiąga roczne przychody na poziomie 27 mld USD i zatrudnia ponad 95 tys. pracowników. Marsh pomaga budować pewność potrzebną do rozwoju dzięki szerszemu spojrzeniu na wyzwania i możliwości. Więcej informacji: marsh.com. Można też śledzić firmę na LinkedIn  i  X.

Przeczytaj ważne informacje prawne tutaj.

CFA Institute, globalne stowarzyszenie specjalistów ds. inwestycji, wyznacza standardy profesjonalizmu i kwalifikacji zawodowych. Organizacja promuje etyczne postępowanie na rynkach inwestycyjnych i jest wiodącym źródłem wiedzy oraz badań dla branży inwestycyjnej. CFA Institute działa na rzecz rynku, na którym najważniejsze są interesy inwestorów, rynki funkcjonują możliwie najlepiej, a gospodarki mogą się rozwijać. Organizacja zrzesza ponad 200 tys. posiadaczy tytułu CFA na całym świecie, w 160 rynkach i prowadzi 8 biur oraz 157 lokalnych stowarzyszeń. Więcej informacji: www.cfainstitute.org. Organizację można też znaleźć na LinkedIn oraz YouTube.

Monash Centre for Financial Studies (MCFS) to ośrodek badawczy działający w ramach Monash Business School na Monash University w Australii. Jego celem jest łączenie akademickiej rzetelności z badaniem zagadnień istotnych praktycznie dla branży finansowej. Ośrodek prowadzi też programy współpracy, które wspierają dwustronną wymianę wiedzy między środowiskiem akademickim a praktykami. Program badawczy centrum jest szeroki, a obecnie koncentruje się m.in. na kwestiach ważnych dla sektora zarządzania aktywami, takich jak oszczędności emerytalne, zrównoważone finanse i transformacja technologiczna.